Kolegiata Św. Trójcy

Pierwszy drewniany kościół w tym miejscu został wybudowany w roku 1588 przez księcia Stanisława Radziwiłła, namówionego przez Piotra Skargę do odejścia od kalwinizmu. Nowy kościół został wzniesiony w latach 1635-1640 na zlecenie Albrechta Stanisława Radziwiłła na wzór rzymskiego kościoła Il Gesù (wiąże się stylistycznie również z Kościołem Zwiastowania NMP w Grodnie). Był wówczas uważany za najpiękniejszą świątynię Wołynia. Projektantami kościoła byli Włosi: Benedetto Molli i Giovanni Maliverna. Swój wkład w budowę wnieśli również rzeźbiarze: Melchior Erlenberg i Michał Germanus. Kościół został konsekrowany w 1640 r. przez biskupa Andrzeja Gębickiego, a rok później podniesiony do rangi kolegiaty. W 1638 r. fundator kościoła założył przy kościele kolegium – filię Akademii Zamojskiej oraz seminarium duchowne. Kapituła kolegialna istniała w Ołyce do 1945 roku. Po zamknięciu kolegiaty przez władze sowieckie zabytek stopniowo zaczął popadać w ruinę.

 

Na początku lat 90. XX wieku kolegiata została przekazana parafii rzymskokatolickiej należącej do diecezji łuckiej. Przy okazji większych świąt religijnych, w kościele odbywają się msze święte i nabożeństwa. Kościołem parafialnym w Ołyce jest kościół św. Piotra i Pawła.

 

Barokowa kolegiata jest trójnawową bazyliką z narteksem, chórami i półkoliście zamkniętym prezbiterium. Główna fasada świątyni podzielona jest korynckimi pilastrami, powyżej których znajduje się ogromny łaciński napis „DEUS DE TUIS DONIS TIBI OFFERIMUS”. Między pilastrami ustawiono rzeźby świętych: Wojciecha, Stanisława, Piotra i Pawła dłuta Melchiora Erlenberga. Dwukondygnacyjną fasadę wieńczy parawanowy szczyt ze spływami wolutowymi zamknięty tympanonem i flankowany przez dwie boczne wieżyczki. Duże prostokątne pole frontonu wypełnia płaskorzeźba „Koronacja Najświętszej Maryi Panny” z wizerunkiem Matki Boskiej w całej postaci, stojącej na półksiężycu wśród obłoków i główek cherubinów. Niżej, w półokrągłym frontonie umieszczono płaskorzeźbę „Bóg Ojciec”.

 

Wnętrze kościoła zdobiły liczne rzeźby i dekoracje, pomiędzy pilastrami rozmieszczone były duże płótna z obrazami. Nad pilastrami stały rzeźby dwunastu apostołów (niektóre zachowały się do dziś). Nie zachowały się ołtarze w stylu wczesnego baroku wykute z marmuru i alabastru oraz stalle w prezbiterium, które były dziełem Melchiora Erlenberga, ucznia Jana Pfistera ze Lwowa. Wewnątrz kościoła znajdowały się liczne nagrobki i epitafia rodziny Radziwiłłów, najczęściej z kolorowego marmuru i alabastru. Większość z nich nie przetrwała do naszych czasów. W kościele znajdowały się również liczne artystyczne malowidła na tematy religijne i portrety, z których sześć jest obecnie przechowywane w Lwowskiej Narodowej Galerii Sztuki.

 

Za kościołem znajduje się murowana dzwonnica, składająca się z pięciu filarów połączonych arkadami. Filary dekorowane są płaskimi niszami, dwa wewnętrzne ozdabiają ornamenty roślinne, a środkowy – maszkaron.

+ -

To nie jest poprawny adres email