Restauracja fryzu w Kolegiacie Świętego Wawrzyńca w Żółkwi 2017 (Ukraina)


Kolegiata św. Wawrzyńca ufundowana w latach 1606-1618 przez Stanisława Żółkiewskiego stanowiła główną świątynię Żółkwi. Wzniesiona została według planów włoskich architektów: Pawła zwanego Szczęśliwym, Ambrożego zwanego Przychylnym i Pawła zwanego Rzymianinem.

 

Kościół – pomnik rodu Żółkiewskich był wyjątkowym dziełem architektury, nie mającym swojego odpowiednika na ziemiach dawnej Rzeczypospolitej. Oprócz funkcji religijnych, miał stać się rodzinnym mauzoleum oraz wotum dziękczynnym za zwycięstwa odniesione przez wojska polskie, dowodzone przez jego kolatora.

Odzwierciedleniem tych zamierzeń jest program ideowo treściowy wyrażony na powierzchni szerokiego fryzu obiegającego kościół na zewnątrz, nie mający analogii w sztuce europejskiej. Metopy zostały ozdobione: płaskorzeźbami św. Jerzego, św. Marcina walczących ze smokiem, konnych husarzy, łuczników, rannych żołnierzy, herbem Lubicz Żółkiewskich ujętym labrami, symbolicznymi kompozycjami składającymi się z bram i panoplii, motywami roślinnymi. Narożniki zakończone zostały pełnoplastycznymi przedstawieniami orłów.

 

Pierwotnie dopełnieniem zewnętrznego programu ideowego były cztery wielkoformatowe obrazy batalistyczne zdobiące wnętrze kościoła – obecnie znajdujące się w zbiorach Lwowskiej Narodowej Galerii Sztuki. Pierwszy z nich wykonany około 1620 r. na zlecenie hetmana Żółkiewskiego przez Szymona Boguszewicza przedstawia bitwę pod Kałuszynem. Kolejne obrazy „Bitwa pod Chocimiem” autorstwa Andrzeja Stecha (ok.1679 r.), „Bitwa pod Wiedniem” i „Bitwa pod Parkanami” autorstwa Martina Altomontego wykonane w latach 1693-95 na zlecenie króla Jana III. Taki sposób dekoracji wnętrza sakralnego był czymś zupełnie nowym i niespotykanym w kościołach Rzeczypospolitej. 

 

W 2017 r. Fundacja Dziedzictwa Kulturowego realizuje prace konserwatorskie przy fryzie kolegiaty św. Wawrzyńca. Tegoroczne prace obejmują jego południowy fragment ściany wraz z wieńczącym ją tympanonem oraz okulusa.

 

Prace konserwatorskie prowadzi polsko-ukraiński zespół pod kieunkiem Andrzeja Kazberuka, nadzór nad pracami prowadzi prof. Janusz Smaza.

 

 

Zadanie realizowane dzięki środkom Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego przyznanym Fundacji Dziedzictwa Kulturowego w ramach  Programu: "Ochrona dziedzictwa kulturowego za granicą", oraz Senatu Rzeczypospolitej Polskiej przyznanych w ramach  zlecenia zadań w zakresie opieki nad Polonią i Polakami za granicą w 2017 r.

Dorzuć się
+ -

To nie jest poprawny adres email